Rökrásir 4 › Vika 18

Vika 18 – Lokaverkefni – Prófanir

Tengja við búnað, prófa virkni, laga villur og byrja að safna efni fyrir kynningu.

📄 Verkefni: Lokaverkefni ⚖️ Vægi: 30% 📅 Vikur: 15–20

📋 Hvað gerist í þessari viku?

Forritið er komið á gott ról — nú er komið að prófa á raunbúnaði. Þetta er sá hluti þar sem maður uppgötvar hvort allt virkar eins og búist var við — og lagar það sem gerir það ekki.

Þetta er líka góð vika til að byrja að halda utan um efni fyrir kynninguna í viku 20. Taktu myndir, skrifaðu niður hvað virkaði, hvað var erfitt og hvernig þú leystir vandamál.

Ekki örvænta ef eitthvað virkar ekki strax — bilanaleit er stór hluti af raunverulegri PLC vinnu. Það er eðlilegt og hluti af náminu.

🔧 Prófanir á búnaði — skref fyrir skref

Ekki prófa allt í einu. Farðu kerfisbundið í gegnum forritið og prófaðu einn hluta í einu.

1. Inntök — eru öll merki rétt?

Ýttu á hvern rofa og athugaðu hvort rétt inntak kviknar í EasySoft (Online view). Skynjarar — fá þeir +24V og 0V? Eru þeir NO eða NC?

2. Úttök — bregðast rétt búnaður við?

Þegar Q1 fer ON — er rétt úttaksmerki virkt? Er mótorinn að snúast í rétta átt? Loga rétt ljós? Opnast réttur loki?

3. Stöðuflæði — fer kerfið rétt á milli staða?

Byrjaðu frá Standby og farðu í gegnum alla stöðuflæðið. Stöðvar kerfið þar sem á? Fer það rétt til baka? Virkar neyðarstopp úr hvaða stöðu sem er?

4. Jaðartilvik — hvað ef eitthvað óvænt gerist?

Hvað ef þú ýtir á Stop á miðri keyrslu? Hvað ef skynjari er hulinn? Hvað ef tvo rofa er ýtt samtímis? Prófaðu að „brjóta" kerfið — ef þú finnur vandamál núna er miklu auðveldara að laga.

🔍 Bilanaleit — þegar eitthvað virkar ekki

Fyrsta skrefið er alltaf: hvar er vandamálið? Er það í forritinu, í tengingunni, eða í búnaðinum?

💻
Forrit?
Skoðaðu Online view í EasySoft. Eru réttir minnisbitar ON? Er skilyrðið uppfyllt?
🔌
Tenging?
Er vírin tengdur á rétta klemmu? Er vistfangið rétt? Skoðaðu tengimyndina.
⚙️
Búnaður?
Er skynjari bilaður? Fær hann spennu? Er NO/NC rangt? Prófaðu handvirkt.
💡 Ráð: Notaðu Online view í EasySoft — þú sérð í rauntíma hvaða inntök eru ON/OFF og hvaða minnisbitar eru virkir. Þetta er besta bilanaleitartólið sem þú hefur.

👥 Samstarf — ef margir eru á sama búnaði

Ef fleiri nemendur eða hópar eru með sama búnað í stofunni — nýtið ykkur það! Þið getið hjálpast að með bilanaleit, borið saman lausnir og deilt þekkingu á búnaðinum.

✅ Gott samstarf
Deila reynslu af skynjurum, vírnum og búnaði. Hjálpast að með bilanaleit. Skoða hvort aðrir fundu sömu villu.
❌ Ekki samstarf
Afrita forrit af öðrum. Allir í hópnum þurfa að skilja forritið — kennari getur spurt hvern sem er.
💡 Dæmi: „Hé, vissuð þið að skynjari -B3 á Festo flokkaranum þarf 0V á svarta vírnum?" — svona upplýsingar spara öllum tíma og eru alltaf í lagi að deila.

📸 Byrjaðu að safna efni fyrir kynninguna

Í viku 20 kynnir þú verkefnið þitt fyrir bekknum. Ekki bíða með að safna efni — byrjaðu núna. Það er miklu auðveldara að taka myndir og skrifa niður reynslu meðan hún er fersk.

📷 Myndir og myndbönd
Taktu mynd af búnaðinum, tengingunum og forritinu. Stutt myndband af virkninni er gull.
📝 Vandamál og lausnir
Skrifaðu niður hvað var erfitt og hvernig þú leystir það. Þetta er frábært efni í kynninguna.
📊 Skjáskot úr EasySoft
Skjáskot af forritinu, Online view, og Simulation. Sýna hvað kerfið gerir.
💡 Hvað lærðir þú?
Skrifa niður hvað þú myndir gera öðruvísi — kennari metur þennan þroska í kynningu.

📅 Hvar ertu á tímalínunni?

Vika 15 🔍 Val á verkefni ✓ Lokið
Vika 16 📐 Flæðirit, tengimynd, tímalína ✓ Lokið
Vika 17 💻 Forritun — grunnvirkni ✓ Lokið
Vika 18 🔧 Prófanir og bilanaleit ← þú ert hér
Vika 19 ✨ Fínstilling, Display og skjölun
Vika 20 🎤 Kynning og skil
  • 🔧 Prófa forrit á raunbúnaði — inntök, úttök og stöðuflæði
  • 🔍 Finna og laga villur — bilanaleit á forriti, tengingu og búnaði
  • 🛑 Staðfesta að neyðarstopp virki úr öllum stöðum
  • 👥 Nýta samstarf ef fleiri eru á sama búnaði
  • 📸 Byrja að safna efni fyrir kynningu — myndir, skjáskot, myndbönd
  • 📝 Skrá vandamál og lausnir — góð venja og gott efni í kynningu

Vika 18 — til að gera

Prófanir og bilanaleit

Skref vikunnar

1. Hlaðið forritinu á PLC og prófaðu öll inntök — eru rétt merki að kvikna?
2. Prófaðu öll úttök — bregðast réttir hlutir við? Rétt átt á mótor?
3. Farðu í gegnum allt stöðuflæðið frá Standby til enda
4. Prófaðu jaðartilvik — neyðarstopp, ófyrirséð inntak, tvöfalt ýtt
5. Lagaðu villur — notaðu Online view til að finna hvar vandamálið er
6. Taktu myndir og skjáskot — þetta verður efni í kynninguna þína
👥 Ef aðrir eru á sama búnaði: Deilið reynslu af skynjurum og vírum. Spurðu — „Fékstu -B2 til að virka? Hvernig er hann tengdur?" Þetta er samstarf, ekki svindl.
💡 Ábending: Ef þú finnur ekki villuna eftir 15 mínútur — biddu um hjálp. Kennari, samnemandi eða Online view í EasySoft geta öll hjálpað þér að finna vandamálið hraðar.